Rivieroeverreservaat de Blauwe Kamer
VoorwoordOp zaterdag 25 september zijn we met het bijna voltallige docententeam van de Landschappen- en herfstcursus van IVN Leiden naar het rivieroeverreservaat de Blauwe Kamer geweest daarna hebben we gewandeld in het bos op de Grebbeberg.
Hieronder volgt een verslag van deze geweldige dag en een lijst met waarnemingen
Inleiding
De Blauwe kamer (genoemd naar een oude steenfabriek) is bereikbaar vanaf de Oostzijde van de Grebbeberg,
de Grebbedijk en de veerweg richting veer Opheusden, met deze veerpont steek je de Nederrijn over en komt
dan bijna bij de ingang van de Blauwe kamer.
Het gebied wordt beheerd door Stichting het Utrechts Landschap en is 120 ha groot.
In 1992 werden enkele delen van de zomerdijk afgegraven. Sinds die tijd kan de rivier net als vroeger weer vrij in- en
uitstromen. Dit gebeurde in het kader van een natuurontwikkelingsproject waarin ook het Rijk, de provincies
Utrecht en Gelderland, de gemeentes Wageningen en Rhenen en het Wereld Natuur Fonds participeerden.
Het doel was een goede uitgangssituatie te krijgen voor natuur die langs de rivier thuishoort.
De rivier krijgt nu de kans om de Blauwe Kamer veel vaker dan voorheen te overstromen. De rivier brengt dan naast
zand en slib ook veel zaden van kruiden en bomen mee.
Bepaalde terreindelen zijn opgehoogd en
andere afgegraven hierdoor zijn de natuurlijke hoogte verschillen teruggekomen.
Het gebied wordt begraasd door konikpaarden en gallowayrunderen. Zij zorgen er voor dat het gebied open blijft.
Door al deze maatregelen ontstaat een gebied met veel variatie.
De Blauwe kamer maakt onderdeel uit van het project Noordoever Nederrijn. Het is de bedoeling dat men op de
noordoever ruimte maakt voor nieuwe natuur in een gebied van ongeveer 40 km dat loopt van Arnhem tot Amerongen
De wandelingen
Bij het begin van het gebied ligt een grote plas hier zaten veel eenden (de meeste nog in eclipskleed) en zagen
we twee lepelaars en een zilverreiger overvliegen. Na een korte wandeling kwamen we bij vogelobservatiehut
De blauwe Kijk deze biedt een fraai uitzicht over het open landschap aan de ene kant en
de ondergelopen wilgenbossen aan de andere kant. Juist aan die zijde had men de ramen wel iets groter mogen
maken. Want met een telescoop moet je soms vreemde capriolen maken om de vogels goed in beeld te krijgen.
Een kleine zilverreiger had er echt zin in want die liet zich van hieruit uitstekend bewonderen. Een late tjif-tjaf en
wat staartmezen zaten tussen de struiken. Naast veel eendachtigen zagen we hier ook de eerste stootvogels,
torenvalk en buizerd. Onze bevindingen daar zijn keurig in het daar aanwezige schrift genoteerd.
Hierna wandelden we richting rivieroever waar vooral de flora de aandacht trok. Vooral kattendoorn en
kruisdistel stonden er mooi bij. In dit gebied werden ook de meeste insekten gezien.
De oeverbanken toonden ons onderdelen van aangespoelde chinese wolhandkrabben, maar ook zwanemossels kwamen
we hier tegen. Aan de overkant stonden twee ooievaars in een weiland vol koeien.
Er is hier natuurlijk geen eb en vloed toch worden de oeverbanken regelmatig nat gehouden door de hekgolven van de
langsvarende schuiten.
Toen gingen we naar het bos op de Grebbeberg. Via een lange trap kom je op het ruim honderd meter hogere
bos. Van hieruit een geweldig uitzicht op het rivierengebied. Hier zagen we de boomvalk, mogelijk aan het jagen op
de grote glazenmakers die hier in grote getalen rondvlogen.
Het bos kent voornamelijk beuken, maar ook allerlei andere bomen. Hier was het een waar eldorado voor
de mycologen in ons gezelschap. Zo zagen we een mooi gekleurde zwavelzwam, en vele jaren oude platte
tonderzwammen. De mooiste ontdekkingen deden we op het laatst toen bleek dat een aantal aardappelbovisten bezoek
hadden gekregen van de op hen parasiterende zeldzame kostgangersboleet.
Met grote regelmaat waren er boomklevers waar te nemen in het bos. En bijna bij het eind van de wandeling
hoorden we het geluid van een kwartel. Helaas hebben we het dier niet gezien.
Vanaf dat punt konden we nog flink genieten van het uitzicht over het fraaie natuurgebied aan de Nederrijn.
De blauwe kamer is een gebied wat we iedereen kunnen aanbevelen.
September 1999:
Els Löhr (lijst met insekten, planten en zwammen)
Henk Merts (tekst en vogellijst)
Meer informatie over vogels en tips voor een dagje vogelen
