ONDERSTEUNENDE NEDERLANDSE TEKSTEN BIJ HET SPEL CONNECTIONS.

DE TWEEDE KETTING.

De inhoud van deze pagina. De filmpjes in de ketting. In het Wildweststadje.

In 1783 deden de gebroeders Montgolfier uit Frankrijk de wereld versteld staan met de eerste bemande vlucht. Ze voeren 13 km op 210 meter hoogte. Tegen het jaar 1800 waren ballonnen de ruimteschepen van de dag. (Terug naar doorloop)

GOUDZOEKER.

Hallo, vreemdeling. Wil je een pilsje met me drinken? Kijk hier eens naar. Puur goud. En er is nog veel meer daar waar dit vandaan kwam. De verloren Dutchman mijn, die heb ik gevonden. Het probleem is dat een of andere barkeeper mijn kaart heeft gescheurd. Nou ja, niks aan te doen. (terug naar de inhoud)

BURKE AAN DE PIANOLA.

Je hebt het gehaald. Ik was er niet zeker van of ik je nog ooit zou zien. Wat is er daar gebeurd? Nou ja, je hebt het gehaald en nou zijn we hier. Geweldige uitvinding, vind je niet? (terug naar de inhoud)

Rond 1920 vond een man genaamd James Powers een machine uit waarmee je gaatjes in papieren kaarten kon ponsen. Die gaatjes stelden nummers voor. Kijk! Dit zijn 54 kolommen met elk een positie voor 10 gaten die de getallen van 0 tot 9 voorstellen. Je ponst de gaten in de kaarten en dan doe je ze in een machine die ze kan sorteren op iedere manier die je maar wilt. De machine sorteert ze met een snelheid van 15.000 kaarten per uur en vertelt je dan hoeveel er zijn met een bepaald gat. Ideaal voor statistiek, verslagen en boekhouden. Bij boekhouden had je nooit meer een boek nodig. Ik vraag me af of de toetsen waarmee ze ponst je herinnert aan iets anders dat in een kantoor te vinden is. Precies, een typemachine. Dat is waarom in 1927 Powers met zijn uitvinding naar de Rand compagnie ging. Dit was de grootste kantoorartikelenproducent van Amerika. Ze voorzag in de behoefte van kaartindexen tot typemachines. Ze kochten zelfs een typemachinefabriek. De typemachine is uitgevonden in 1867 door iemand die Scoals heette. Hij kreeg het idee door de toetsen van een piano. (Terug naar doorloop)

GOKKER.

Hallo vreemdeling. Ik herinner me niet dat ik jou hier al eens eerder gezien heb. Heb je zin om eens een kaartspelletje te proberen? (terug naar de inhoud)

TELEFOON.

Hallo. Hier is Daddy Dop. Wat is je favoriete radiostation? Dat is goed K.C.W. Gefeliciteerd. (terug naar de inhoud)

GOKKER.

Oké! Ik heb geen zin meer in Poker, Blackjack of zoiets. Wat denk je van een ander soort kaarspel. Een intelligentiespelletje.

Ik neem de eerste kaart en doe die onder op de stapel. De tweede leg ik op tafel en de derde kaart leg ik ook onder op de stapel. De rest leg ik op tafel. Hoe moesten de kaarten in de stapel zitten zodat ze nu zo liggen. Laat me weten als je klaar bent. (terug naar de inhoud)

Je hebt mijn sleutels, maar je zult er niet veel aan hebben zonder carburator. Ik zou je de carburator kunnen verkopen voor een gulden.

In 1893 vindt een Duitse ingenieur Meebach genaamd een automatische versie uit van een sproeier. De carburator duwt hoofdzakelijk een mengsel van lucht en benzine in een cilinder waar het mengsel tegen een bougie komt. De bougie brengt het mengsel tot ontploffing en de explosie beweegt de zuiger in de cilinder op en neer. Deze op en neer gaande beweging wordt omgezet in een rondgaande beweging die de wielen doet draaien. Tegenwoordig wordt het benzinemengsel van auto's door een computer gestuurd. (Terug naar doorloop)

DE RADIO.

Hallo, Hier is Daddy Dop. We beginnen zo met onze dynamietshow, maar eerst komt er een boodschap van onze sponsor Harold.

Sinds de uitvinding van het dynamiet zitten we met een groot tekort, maar vandaag niet. We hebben net een grote zending binnen gekregen. Om dat te vieren geven we een kist dynamiet gratis weg. Echt waar, de eerste die ons telegrafeert krijgt een gratis kist dynamiet. D Y N A M I T E. Dat is dynamite.

En hier is de Dynamietshow door Howert Halloween. (terug naar de inhoud)

DE HALVE KAART EN DE GOUDZOEKER.

Waar heb je dat vandaan? We zijn rijk. Rijk zeg ik je. Hier, ik weet het nu uit mijn hoofd. Jij mag hem hebben, partner. (terug naar de inhoud)

WINKELIER.

Er is goud te vinden in de heuvels rond dit stadje. Je kunt maar beter wat gaan zoeken, anders kun je hier niets kopen. (terug naar de inhoud)

BRENGER VAN HET DYNAMIET.

Hallo. Ik ben een afgezant van Daddy Dop. Ik kom de prijs persoonlijk afleveren. Hier is de prijs; een doos echte dynamiet en de groeten van onze sponsor. Blaas het niet allemaal op dezelfde plaats op. (terug naar de inhoud)

In 1857 was het maar vervelend om een tunnel door de Alpen te moeten graven. Het was echt een vervelende zaak. Eerst moest er een gat worden gehakt. Dan kon je een beetje gaan rondhangen tot ze een klein stukje hadden opgeblazen. Ze groeven zo ongeveer 25 cm per dag. Het werd leuker toen iemand er een hydraulisch systeem naar toe bracht, uitgevonden door Montgolfier; je weet wel, die van de luchtballon. Dat is de connectie. Met het hydraulische systeem konden ze drilboren aandrijven, waardoor er 15 meter tunnel per dag gegraven kon worden. Toen iemand dynamiet uitvond werd het graven van tunnels nog leuker. (Terug naar doorloop)

HYPNOTISEUR.

Kom binnen en alles zal goed komen. De mysteries van het universum zullen je duidelijk worden. Kom tot de meester. (terug naar de inhoud)

LILA.

Brengt een stuk van Shakespeare. (terug naar de inhoud)

PLAAT IN DE KELDER.

Pijl omhoog = kraan dicht.

Pijl omlaag = kraan open.

De lift werkt alleen bij een druk = 100. (terug naar de inhoud)

Op een dag in 1795 had een van de Montgolfier broers uit Frankrijk een geweldig idee om de koning te amuseren. Je kijkt er nu naar en het zal je misschien verbazen dat dit het idee was. Het zijn de watertuinen van Versailles. Hydraulische systemen wat toen het toppunt van toverij. Je zult het niet geloven, maar toen vonden de aristocraten het leuk om met water te spetteren, dus het idee van Montgolfier kwam goed te pas. Het werkt net als dit speelgoed. Je pompt lucht in het reservoir om de druk te verhogen. Als je dan het water laat lopen gebeurt er dit. (Terug naar doorloop)

KLOPPEN OP DE KLEEDKAMER VAN MISS. LILA.

Ga weg, ik heb hoofdpijn. (terug naar de inhoud)

Op een bepaalde manier is het idee voor de computer ontstaan door het weefgetouw. In 1890 was er een jonge ingenieur, Herman Holerace genaamd die werkte bij de Amerikaanse volkstelling en hij was naarstig op zoek naar een manier om automatisch mensen te tellen. Zijn zwager werkt in de textielnijverheid en die vertelde hem over een nieuw snufje, nl. een manier om weefpatronen te automatiseren. Het werkte zo ongeveer als volgt. Je neemt een kaart met gaatjes. Zoals deze; de pianolarol. Je laat er een aantal haakjes met veertjes tegenaan komen. Daar waar er een gaatje is in het papier gaat de haak door het gat en pikt een draad op die nodig is voor die speciale plek in het patroon. Dit systeem maakte zelfs de meest ingewikkelde patronen eenvoudig te maken. Holerace gebruikte dit idee van gaatjes in papier om iedere telling in de Verenigde Staten te automatiseren. Hij was zo succesvol dat hij zelfs een eigen bedrijf opzette. Dat bedrijf veranderde later zijn naam in IBM. (Terug naar doorloop)

Kom je hier voor de aspirine van Miss Lila? Dat is dan twee goudklompen. (terug naar de inhoud)

Tegen het eind van de eeuw waren er dankzij de uitvinding van dynamiet drie tunnels door de Alpen aangelegd, die het mogelijk maakten om op een nieuwe luxueuze manier naar Istanboel te reizen, nl met de Oriënt-expres. Ironisch genoeg stierven alle drie de ingenieurs die de tunnels bouwden aan een hartaanval. De ironie is dat de nitroglycerine die ze gebruikten hen had kunnen redden. Voordat nitroglycerine werd gebruikt voor dynamiet werd het gebruikt om hartziekten te genezen. In een andere vorm kan nitroglycerine de bloedvaten openen die verkrampt zijn geraakt waardoor een hartaanval kan ontstaan. Nitroglycerine werd ook nog voor iets anders gebruikt. Door de vele dynamietontploffingen in die dagen kon je hoofdpijn krijgen. Bij dokters in die tijd bekend als een dynamiethoofdpijn. Deze hoofdpijn kon genezen worden door het gebruik van nitroglycerine. In die tijd was men echter al overgegaan op chemische middelen.

Dit kleine plantje wordt Weidesuiker genoemd. In 1835 had een Franse scheikundige er een stof uitgehaald die hij acetylsalicylzuur noemde en die hoofdpijn genas. Het proces om acetylsalicylzuur uit de plant te halen duurde zo lang dat hij het opgaf. De botanische naam voor Weidesuiker is Spirea Ulmarea. Een paar jaar later waren alle Duitse scheikundigen als een gek bezig om overal extracten uit te halen. Een van hen kwam toevallig de stof fenol tegen, waarmee je op een chemische manier acetylsalicylzuur kon maken. Hij bedacht een naam voor de stof. A voor acetylsalicylzuur, SPIR vanwege de botanische naam van Weidesuiker en waarom de laatste letters er zijn weet niemand. Daarom wordt aspirine, aspirine genoemd. (Terug naar doorloop)

Kom binnen. Het is zo moeilijk om zoveel talent te hebben als ik en dan opgesloten te zitten in zo'n gat. Ik zou op Broadway moeten staan. In de schijnwerpers en het applaus. Als ik daaraan denk krijg ik hoofdpijn. Je begrijpt het? Je bent een cultureel persoon met smaak. Dat kun je ook wel zien.

Excuseer me even. Ik ga even een paar aspirines innemen. Kijk maar wat rond. (terug naar de inhoud)

In 1867 hoorde een chirurg, Lister genaamd, dat iemand fenol op zijn koeien spoot om ze te ontsmetten. Hij probeerde het uit op zijn patiënten en het werkte. Een paar jaar later spoot een of andere vrouw per ongeluk parfum op iemand die Richardson heette en die anesthesist was. Hij merkte dat parfum een verkoelend effect had toen het op hem werd gespoten. Hij herinnerde zich dat ether, dat werd gebruikt om wonden te ontsmetten, hetzelfde effect had en ontwikkelde de ethersproeier voor verdovingen. (Terug naar doorloop)

Dat was de laatste link in de ketting, want de sproeier werkt eigenlijk hetzelfde als de carburateur. De carburateur houdt verband met de computer omdat benzinemengsels tegenwoordig gemengd worden door de computer. De computer houdt verband met de sjaal vanwege Holerace die de grootvader van de computer is. De sjaal houdt verband met de pianolarol vanwege de ponsgaatjes. Zo komen we van de kraan naar het dynamiet via Montgolfier. Nitroglycerine kan hoofdpijn genezen net als aspirine. Het fenol in de aspirine wordt gebruikt bij het ontsmetten van wonden net als ether. Een anesthesist gebruikt ether in een sproeier om mensen te verdoven. De sproeier werkt eigenlijk hetzelfde als de carburateur die ons voert via de sjaal naar de pianolarol. Op een vreemde manier, zoals de geschiedenis nu eenmaal gaat, heeft alles verband. We hebben nu ook eindelijk de krachten van de chaos onder controle. Oho. (terug naar de inhoud)

NAAR DE ONDERSTEUNENDE NEDERLANDSE TEKSTEN VAN DE DERDE KETTING